Biyologlar, derin deniz-okyanus canlıları üzerine ekim 2010'a kadar yeni ''ansiklopedi'' hazırlamayla çalışıyor.

Louisiana Eyalet Üniversitesi'nden anadeniz (okyanus) bilim uzmanı Robert S. Carney'in verdiği bilgiye göre, ekim 2010'a kadar tamamlanacak derin deniz araştırmasında ''10 yıllık nüfus sayımı'' da yapılacak. Halihazırda güneş ışığının giremediği, salt karanlık olan 220-400 metreden derinlerde 17 bin 650 tür kaydedildi.

230 bin bilinen tür içinde 5 bin 600 ''yeni'' canlı türü bulundu ve ekim 2010'a kadar buna binlercesinin daha eklenebileceği belirtiliyor.
Biyologlar, okyanus araştırma uzmanları 5 bin 722 türün 1100 metrenin çok altında karanlıkta yaşadığını buldu. Bulunan binlerce eşsiz deniz canlısı arasında saydam denizhıyarlarıyla okyanus tabanında ''petrol emen'' boru kurtçukları dahi var.

''İnsanın zararına rağmen'' karada flora-fauna (bitey-direy) olarak yuvarlak 1,5 milyon bitki ve hayvan türü bulunuyor. Biyologlar deniz varlıklarının doğasını ve yaşam savaşını daha yakından incelemeye çalışıyor.

Associated Press ajansı, hazırlanan ''deniz canlıları ansiklopedisinin'', çocuk kitaplarının öncülerinden Amerikalı yazar-karikatürcü Theodor Seuss Geisel'ın (1904-1991) kitapları kadar ilginç olacağını belirtiyor.

Bilhassa benzin-mazot-kömür yakan taşıtlar ve fabrikalar, santrallardan kaynaklanan, sanayi karbondioksiti yüzünden bozulan atmosferi yasal yoldan ele almak üzere Danikarma-Kopenhag'da Aralık'ta toplanacak iklim zirvesindeki uzman sayısına yakın, yani 80 ülkeden çeşitli bilim dallarından 2 bin uzman, deniz canlıları derlemesini hazırlıyor.

Alfred P. Sloan Vakfın'ndan Jesse Ausubel, ''derin deniz tabiatta en az araştırılmış alandır. Gidilmedik, giriş vermeyen 'çöle' de benzer. Bu alanda bugüne dek 20 bin ayrı hayat biçimi, canlı türü saptadık'' dedi.

Bergen Üniversitesi Anadenizbilim uzmanı Odd Aksel Bergstad da ''Atlas'ın orta kesiminde 40 yeni türü yeni bulduk. Yakında dünya denizlerinde bin canlı türü saptadık. Denizlerin okyanusların biyoçeşitliliğinin bu denli olduğunu hiç bilmiyorduk'' diye konuştu.
Deniz-Okyanus nüfus sayımı tamamlandığında üç ayrı kitap yayımlanacak:

''Deniz Yaşamının Keşfi'', ''İkinci Kitap: Çalışma Kümelerinin Alanları'', ''Üç: Biyoçeşitlilik''
İnternet: Census of Marine Life: http://www.coml.org/

AA