İsrail'deki dinler arası hoşgörü diyaloğunun bilinen isimlerinden Batı Şerialı Haham Menahem Froman, Türkiye'nin Suriye ve İran'la tazelediği ilişkilerinin Türkiye'ye "arabuluculuk" için altyapı sağladığını belirterek, "Türkiye, İsrail'in bölgedeki barış umududur" dedi.

Haham Froman ve Kudüs'teki Özbek toplumunun lideri Abdülaziz Buhari, Kudüs'te yürüttükleri barış çabalarını Orta Doğu'ya genişletmek amacıyla yarın birlikte Türkiye'ye gidecekler. Froman ve Buhari, Türkiye'deki bazı liderle temaslarda bulunacaklarını, bu temaslarda İranlı temsilcilerin de yer alacağını kaydettiler.

Haham Froman, hem ABD'nin hem de Avrupa ülkelerinin bölgede barış için uğraş verdiklerini ifade ederek, şöyle konuştu:

"Bu iş onlarla olmaz... Onlar da biliyorlar ki, İsrail-Filistin barışı, Hamas'ı içine almadığı için mümkün olmayacak. Filistinliler ile barış olmadığı için Suriye ile de bir barış sağlanamayacak. Ortada İran konusu da var ve tüm dünya halen ABD'nin İran ile barış deneyimlerini seyrediyor. Ama Türkiye'nin hem Hamas'la, hem Suriye ile hem de İran'la iyi ilişkileri var. Bu ilişkiler çerçevesinde Türkiye, hiç kimsenin yapamadığını yapabilir. Sadece İsrail değil, ABD ve Avrupa da bunu anlıyor. Önemli olan, Osmanlı'nın bu bölgede hakim olduğu yıllarda sağladığı barış ve hoşgörü ortamına nasıl kavuşulabileceği, Türkiye'yi bu geleneksel rolüne yeniden nasıl oturtabileceğimizdir."

Froman, İslam Konferansı Teşkilatının Türkiye'deki son toplantısına da değinerek, Türkiye'nin bu toplantıdan Orta Doğu için bir "Müslüman barış planı" ile çıkacağını ve Başbakan Recep Tayyip Erdoğan'ın Washington'a bu planla birlikte gideceğini savundu.

Froman'ın iddiasına göre, söz konusu barış planı, Suudi Arabistan'ın İsrail-Filistin ve Arap komşuları için sunduğu plana benzemekle birlikte, temelleri itibariyle farklı unsurlar taşıyor.

İsrail'in de bu konudaki öncü rolü Türkiye'nin oynamasını istediğini, Gazze'de Hamas, Suriye ve İran'la savaşmak arzusunda olmadığını kaydeden Froman, Türkiye ile İsrail arasında bugün ilişkilerde hakim olan kötü durumun, iyi bir sonuca da vesile olabileceğini, kendisi ile birlikte barış temsilcilerinin bu konuda bir fayda sağlamasının, halihazırda umutsuzluğa kapılmış olan İsrailli politikacıları da sevindireceğini söyledi.

Froman, bu konuda politikacılardan bir destek alıp almadığı sorusuna karşılık, "Bir çoğundan aldım. Örneğin (İsrail Cumhurbaşkanı Şimon) Peres" dedi.

Froman, barış konusundaki arabuluculuk çabaları için kendi görevinden örnek verdi ve "Bir hahamın görevi nedir? Aile içinde barışı sağlamak, kavga etmişlerse karı-kocanın arasını bulmak; ikisiyle de konuşup sorunları gidermek... Varsa bir kişinin komşularıyla arasında olan kırgınlıklara çözüm bulmak. Bu iş de böyle. Ben bu görevi Türkiye ziyaretim sırasında üstlenmek istiyorum" diye konuştu.

AA