Amerika'nın mülteci programı, güvenlik taraması uygulamaları ve son 12 ayda beklenen mülteci sayısında ciddi bir düşüş yaşanması nedeniyle 1 Ekim’de başlayan yeni mali yıla yavaş bir giriş yaptı.

Dışişleri Bakanlığı'nın kamuoyuna açıkladığı verilere göre Ekim ayında Amerika'ya bin 200 mülteci girdi. Şu an içinde bulunduğumuz mali yıl için rekor düzeyde kesintiye uğrayan, 38 yıllık geçmişe sahip mülteci programının üst limit olan 45 bini bulması için her ay 3 bin 750 mülteciye giriş imkanı sağlaması gerekiyor. Amerikan mülteci programı, mevcut oran devam ettiği sürece, 1 Ekim'de başlayan 2018 Mali Yılı kapsamında Başkan Trump'ın koyduğu kotanın bile ancak yarısını dolduracak.

Mülteci hakları savunucuları, internette başlattıkları kampanyayla her ay Amerika'ya kabul edilen mülteci sayısının azlığına dikkat çekmeye çalışıyor.

Tarihe bakıldığında mali yılın ilk ayının, yılın geri kalanındaki gelişmelerin her zaman habercisi olacağı anlamına gelmediği görülür. Mülteci programı, 2011 Mali Yılı'nın başı olan Ekim ayında son derece güçlü bir başlangıç yapmış ve Amerika 4 bin 800 mülteci kabul etmişti. Ancak yılın sonunda toplam rakam kotanın altında kalmış, 80 bin olarak belirlenen mülteci kotasının sadece yüzde 71'i doldurulmuştu.


2014 Mali Yılı'ysa mülteci kabulü açısından yavaş başlamış, Ekim ayında bin 800 mülteci ülkeye giriş yapmıştı. Yıllık kota olan 70 binin doldurulması için her ay kabul edilen mülteci sayısının 5 bin 800 civarında olması gerekiyordu. Mülteci programı 2014'ün geri kalanında ivme kazanmış, yıl sonunda sadece üç kişilik yer boş kalmıştı.

2018 Mali Yılı için belirlenen 45 bin kişilik kotaysa bir zorunluluk ya da hedef değil, sadece bir üst limit. Trump Yönetimi, protestolara rağmen mülteci sayısını, tıpkı geçen yıl yaptığı gibi bu rakamın çok daha altına da çekebilir. Geçen yıl Trump Yönetimi'nin kararları ve Trump'ın, mültecilerin güvenlik tehdidi oluşturdukları yönündeki mesajları sonrasında 110 bin mülteci beklenirken sadece 54 bin mülteci Amerika'ya giriş yapmıştı.

Trump Yönetimi'nden Ekim ayını sonunda gelen açıklamada mülteci kabulü sürecine yeni prosedürler ekleneceği bildirildi. Buna göre 11 ülke vatandaşları, 90 günlük değerlendirme süresince sıkılaştırılmış taramaya tabi tutulacak.

Tehdit unsuru oluşturup oluşturmadıkları konusunda sıkı taramaya maruz kalacaklar arasında Mısır, İran, Irak, Libya, Mali, Kuzey Kore, Somali ve Güney Sudan vatandaşları bulunuyor.

Son iki yıla bakıldığında başkanın mali yılın başında belirlediği tavan rakama göre uygulanan mülteci programının yıl içinde de şekil değiştirebildiği görülüyor. Eski Başkan Obama, başkanlığının ikinci dört yıllık döneminde, Amerika'ya yerleştirilmeyi bekleyen Suriyeliler'i daha hızlı işlemden geçirebilmek için 2016'da kaynak arttırımına gitmişti. Başkan Trump ise görev başındaki ilk dokuz ayında bu süreci büyük oranda yavaşlattı.

VOA