Cumhurbaşkanı Erdoğan, IKBY'nin bugün gerçekleştirdiği referanduma ilişkin,"Bu konudaki tavrımıza rağmen yapılan ve Irak'taki cari hukuka da uygun olmayan referandumun, sonucuna bakmaksızın yok hükmünde kabul ediyoruz, gayrimeşrudur diyoruz" dedi.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Uluslararası Ombudsmanlık Konferansı'nda yaptığı konuşmada, toplantının başarılarla dolu olmasını diledi.

Toplantıya katılan konuklara da "Hoşgeldiniz" diyen Erdoğan, katılımcıların İstanbul'un güzelliklerini gezip görmelerini, Divan Edebiyatı şairlerinden Nedim'den okuduğu, "Bu şehr-i Sitanbul ki bi misl ü behadır. Bir sengine yek pare Acem mülkü fedadır. Bir gevheri yek pare iki bahr arasında hürşid-i cihan-tab ile tartılsa sezadır." dizeleriyle tavsiye etti.

Geçmişte devletin, halkın inancına, meşrebine, kökenine, kılığına, kıyafetine, konuşmasına karıştığı, "tek tip insan üretmeye kalktığı" dönemlerin acılarını ziyadesiyle yaşamış bir millet olduklarını vurgulayan Erdoğan, şunları söyledi:

"Hatırlamak ve konuşmak dahi istemediğimiz o sıkıntılı günleri, milletimizin desteğiyle gerçekleştirdiğimiz büyük dönüşüm sayesinde, hamdolsun geride bıraktık. Artık önümüze bakıyoruz. Türkiye'nin Avrupa Birliği üyeliği sürecinde, samimiyetle ve süratle hayata geçirdiği düzenlemeler, belki bizi tam üye yapmaya yetmedi ama demokratik standartlarımızı bir hayli yükseltti. Bunun için Avrupa Birliği ikircikli bir tutum içine girdiğinde, biz çıktık, 'Kopenhag kriterlerinin adını gerekirse Ankara kriterleri yapar yine de yolumuza devam ederiz.' dedik. Şu anda gidiş oraya. Bunlar hala bize böyle oyalama yaptıkları sürece artık vakit yaklaşıyor. Başka çare yok. İşte bakın Almanya seçimleri bir derstir. Çünkü artık insanlar her şeyi çok açık ve net görüyor. Biz birçok şeyi söyledik. Fakat ters yüz ettiler. Şimdi de gerçek ortaya çıktı. Bizim demokrasiyle halklarla haklarla özgürlüklerle ilgili standartlar konusunda hiçbir sıkıntımız yok. Hiçbir ülkenin halkıyla halklarıyla bizim sorunumuz olamaz. Bizim sorunumuz olsa olsa oralardaki yönetimlerledir. Oralardaki yönetimlerin idare tarzıyladır. Çünkü eğer bize karşı yapılan bir şey varsa susacak diye bir durum yok. Gereken neyse bunun cevabını vermek zorundayız. Avrupa Birliği veya bir başka kurum talep etmese dahi biz bu reformları kendimiz için, milletimiz için hayata geçirmekte kararlıydık, nitekim öyle de yaptık. Yani biz bütün bu reformları birileri istedi, birileri sipariş etti diye yapmadık. Milletimiz buna layık olduğu için bu reformları yaptık."

"Maç oynanırken kural değiştiriyorlar"

Erdoğan, Avrupa Birliği sürecinde, "maç oynanırken kuralların değiştirilmiş olamasına" itiraz ettiklerini vurgulayarak, şöyle devam etti:

"Penaltının kuralı belli. Maç oynanıyor, penaltının kuralları değişiyor. Böyle bir şey olur mu? İşte bunlar bunu yaptılar bize. Avrupa Birliği'nin kuralları belli. Fasılların sayısı 15 ve liderler zirvelere katılıyor. Müzakereciyiz, biz de katılıyoruz. Fakat, isim vermeyeceğim şimdi, iki ülkede liderler değişiyor ve diyorlar ki 'Bir defa Liderler Zirvesi'ni kaldıralım. Fasılları da 35'e çıkaralım'. Şimdi, buna itirazınız olmayacak da neye olacak? Aç kapa yapılıyor, yani fasıllar hem açılıp hem kapanıyordu, tuttular 'Yok.' dediler. 'Olmaz. Sadece fasıl açılır ama kapanmaz ve bir de Liderler Zirvesi bundan sonra yapılmaz.' Şimdi bunlara itirazımız olmayacak mı? Yaptığımız bu ve yapmaya da devam ediyoruz, edeceğiz. Diğer aday ülkeler söz konusu olduğunda gündeme dahi getirilmeyen kuralların, konu Türkiye olduğunda adeta icat edilmesini kabul etmedik, etmeyeceğiz. Türkiye, Avrupa Birliği tam üyeliği takvimini harfiyen işletmiştir. Fasıllar konusunda, mevzuat uyumu konusunda hiçbir eksiğimiz, hiçbir sıkıntımız yoktur. Sadece Avrupa Birliği'nin kendi yükümlülüklerini yerine getirmemesi sorunuyla karşı karşıyayız. Avrupa Birliği, fasılları kapatmayarak, serbest dolaşım hakkımızı adeta gasp ederek, mültecilerle ilgili yükümlülüklerini yerine getirmeyerek ve daha birçok sözünü yerine getirmeyerek güvenilirliğini yerle bir etmiştir."

"Havlu atan taraf biz olmayacağız"

Erdoğan, üye ülkelerin haklarını ve çıkarlarını korumak üzere bina edilen bir birliğin böyle bir güvensizlik ikliminde varlığını daha ne kadar sürdüreceğini ise bilmediklerinin altını çizdi.

İngiltere'de Brexit'i örnek gösteren Cumhurbaşkanı Erdoğan, "Yaptı oylamayı ayrıldı. Bunun daha gerisi gelecek. Ama şunu herkes bilsin ki Avrupa Birliği ile Türkiye arasında artık bir tiyatro oyununa dönen bu mücadelede, havlu atan taraf biz olmayacağız. Bu konuda karar vermesi ve bunu tüm dünyaya ilan etmesi gereken taraf, Avrupa Birliği'dir.  Versinler kararlarını. Onlar kararını versinler biz kararı rahat veririz, merak etmesinler. Biz bu kararı duyana kadar sabırla bekleyeceğiz." dedi.

Şu anda terörle, uyuşturucuyla, bütün bunların tacirlerine yönelik ekonomik vurguncularla, kuralsız dövüşen tüm kişi ve kurumlara kadar insanlığın huzuruna kasteden tehditlere karşı birlikte mücadele edilmesi gerekirken Türkiye'yi yalnız bırakan veya bırakma gayretinde olan bir dünyanın olduğunu vurgulayan Erdoğan, şöyle devam etti:

"Eğer siz imkanları sadece kendinize ayırır, külfetleri tümüyle başkalarına yüklerseniz, bu sürdürülebilir bir düzen olmaktan çıkar. Dünyanın şu andaki düzeni sürdürülebilir değildir. İşte bunları BM Genel Kurulu'nda da ifade ettim, ediyorum, etmeye de devam edeceğim. Bir anlamda küresel ombudsman diyebileceğimiz BM ve benzeri uluslararası kurumlar maalesef mazlumların haklarını koruma konusunda sınıfta kalmış durumdadır. 

Neyse söyledik, Rohingya Müslümanlarıyla ilgili talebimiz kabul edildi ve onunla ilgili bir oturumu BM'de gerçekleştirdik. Fakat önemli olan ne biliyor musunuz o oturuma bir Cumhurbaşkanı geldi, İran. Başbakan olarak iki başbakan geldi Pakistan ve Bangladeş. Bir de Endonezya'nın Başbakan Yardımcısı geldi. Diğerleri dışişleri bakanları seviyesinde. Şu Arakan'a Allah aşkına böyle mi sahip çıkılır? On binlerce insan ölüyor, 600 bin insan topraklarından sefil bir şekilde Bangladeş'e yaslanıyor. O derelerden, ırmaklardan geçerken televizyon ekranlarında izliyoruz. Kimsenin sesi çıkmıyor. 'Sadece Myanmar'a kınama yaptık.' Söylenen bu. 'Kınamamızı yaptık, en şiddetli şekilde yaptık.' Peki başka ne yaptık? Yaptırım yok. Bu yaptırımları ortaya çok farklı şekilde koymak lazım ki ona göre onlar da kendilerine bir çekidüzen versinler. Burada çok açıkça bir soykırım var. Açık söylüyorum rahatsız olabilirler. Dünyaya 'İslami terör' diye konuşanlar, 'Hristiyani terör' diyorlar mı, 'Yahudi terörü' diyorlar mı, 'Budist terörü' diyorlar mı? Demiyorlar. Budistleri böyle iyiniyet elçisi gibi hep gösterirler. Şu anda tamamen Myanmar'da 'Budist terörü' var. Şu anda Erdoğan'a yüklenecekler, varsın yüklensinler. Öyle yogayla mogayla bilmem neyle filan bu işi geçiştiremezsiniz, ortada bir vakıa var. Bunu tüm insanlığın bilmesi lazım. Eğer bildiğimizi, bilmeyenlere anlatmazsak dünyada daha çok on binler, yüz binler gider. Biz buna fırsat veremeyiz."

IKBY referandum başladı ile ilgili görsel sonucu

"Buram buram fırsatçılık kokan bir girişimdir"

Bölgedeki krizler ve çatışmaların, Kuzey Irak ve Suriye'de atılan yeni adımlarla daha da içinden çıkılmaz bir hale geldiğini belirten Erdoğan, şunları söyledi: 

"Kuzey Irak'taki bölgesel yönetimin referandum kararı, ülkenin içinden geçtiği durum göz önüne alındığında buram buram fırsatçılık kokan bir girişimdir. Irak'ın hem toplum hem de ülke olarak birliğe, beraberliğe, bütünleşmeye her zamankinden daha çok ihtiyacı bulunduğu bir dönemde, ayrılık yönünde adımlar atılması asla kabul edilemez. Bizim herkes gibi Kuzey Irak'taki Kürt kardeşlerimizin haklarına, hukuklarına, güvenliklerine müreffeh bir hayat taleplerine sonuna kadar saygımız vardır. Nitekim bu yöndeki çabalarında daima Kuzey Irak yönetiminin yanında olduk. En sıkıntılı zamanlarında kimse onların yanında olmadığı dönemde, kendilerine gerekli desteği vererek, onları ayakta tuttuk. Ancak bizim aynı zamanda Irak'ta Arap kardeşlerimiz de var. Türkmen kardeşlerimiz var. Ezidiler, Keldaniler, Süryaniler var. Onların da haklarına saygımız var. Kuzey Irak, tüm bu halkların ortak hayat alanıdır. Sadece bir şahsın veya aşiretinin hayat alanı değildir. Bunun böyle bilinmesi lazım.

Bu bölgeyi sadece tek bir grubun kontrolü altına almaya çalışması, orada uzun yıllar sürecek çatışmaların, yeni acıların, yeni zulümlerin, yeni katliamların habercisi olmaktan öte bir anlam taşımayacaktır. Kontrolleri altına aldıkları gücü ve imkanları diğer gruplarla paylaşma konusunda hiç de iyi bir imtihan vermeyen mevcut yönetime olan güvensizlik, sözde bağımsızlık ilanı sonrası çok daha artacaktır. Kimse bizden sınırlarımızın hemen yanı başında yeni bir kriz ve çatışma alanı oluşmasına göz yummamızı bekleyemez. Bu konudaki tavrımız açıktır. Buna rağmen yapılan ve Irak'taki cari hukuka da uygun olmayan referandumu sonucuna bakmaksızın yok hükmünde kabul ediyoruz ve gayrimeşrudur diyoruz."

"Bundan sonra Kuzey Irak Yerel Yönetimi, petrolünü hangi kanallarla akıtacak"

İran Cumhurbaşkanı Hasan Ruhani ile dün akşam uzunca bir telefon görüşmesi yaptığını aktaran Erdoğan, "Bir gün önce gönderdiği heyetle, uzunca görüşmeler yaptık ve bu uzunca görüşmeler neticesinde açık ve net söylüyorum. Bugün referandum yapıyorlar. Bir defa Irak'ın federal yapısı bunların yapmış olduğu referandumu kabul etmiyor. Anayasa Mahkemesi gerekli kararını zaten verdi." ifadelerini kullandı.

Erdoğan, "Makaram Sarı Bağlar" türküsünün sözlerine atıfta bulunarak, "Yaptığı iş bu." dedi.

Türkünün sözleri için, "Tabii tercümeyi doğru yapamadınız biliyorum ama..." şeklinde espri yapan Erdoğan, konuşmasını şöyle sürdürdü:

"Şu anda bir şeyin bilinmesini özellikle istiyorum. Siyasi olarak, ekonomik olarak, ticari olarak, güvenlik noktasında bütün adımları atıyoruz, atacağız. Silopi'de, boşuna şu anda Silahlı Kuvvetler orada gerekli adımları atmadı. Taviz yok. Şu anda İran, aynı durumda. Aynı zamanda Hava Kuvvetlerimiz şu anda aynı durumda ve sınırlarda sadece Irak tarafına geçişe müsaade var, bu hafta içerisinde diğer tedbirleri de hemen açıklayacağız ve o adımlar da atılacak. Artık giriş-çıkış, bunlar da kapatılacak. Farklı tedbirlerimiz var, ayrı. Onları da ayrıca devreye sokacağız ve bütün bunlarla birlikte bundan sonra Kuzey Irak Yerel Yönetimi, bakalım petrolünü hangi kanallarla nereye akıtacak veya nereye satacak? Vana bizde. Vanayı kapattığımız anda o iş de bitti. Devlet yöneten bütün bunları A'dan Z'ye düşünmek durumunda. Hep söyledik ya bizler duygusal kararlar almadık. On düşündük, bir adım attık ve bunları da uluslararası diplomasiyi işleterek yaptık. Bakın İsrail'den başka şu anda Kuzey Irak Yerel Yönetimi'nin aldığı kararı destekleyen bir başka ülke yok. Sadece İsrail."

ABD'de katıldığı toplantıda, "Sayın Netanyahu'ya söyleyin; 'Türkiye ile ilişkilerimiz iyi olmuyor filan' diyor. Nasıl olsun? Şu anda Kuzey Irak Yerel Yönetimi'ni ondan başka tanıyan yok. Biz ise şu anda Kuzey Irak Yerel Yönetimi ile çok farklı bir konumdayız, Netanyahu ise farklı bir noktada. Bir ülke, sadece kendisi. Söyleyin, bundan vazgeçsin." dediğini aktaran Erdoğan, adımları kararlı bir şekilde atmaya devam edeceklerini söyledi. 

"Onlar için kuru bir rüya"

Kuzey Irak Yerel Yönetimi'nin bu adımdan geri adım atmasının şart olduğunu, bunun olmazsa olmaz olduğunu vurgulayan Erdoğan, şöyle devam etti:

"Biz adımlarımızı kararlı bir şekilde atmaya devam edeceğiz ve Kuzey Irak Yerel Yönetimi'nin bir defa bu adımdan geri adım atması şart. Olmazsa olmaz. Federal devlet, zaten kesinlikle kabul etmiyor. Meclis, aynı şekilde kabul etmiyor. Tabii aynı şekilde Suriye'de de bir veya birden fazla terör devleti kurulmasına izin vermeyeceğiz. Öyle Kuzey Suriye'de PYD, YPG, oralarda devlet kuracaklarmış... Bunların hepsi onlar için kuru bir rüya. Başka bir şey olamaz. Başkaları için sadece stratejik birer hamleden ibaret olan bu gelişmelerin bizim için, devletimizin ve milletimizin beka meselesi olduğunu buradan bir kez daha ifade ediyorum. 911 kilometre bizim Suriye sınırımız var. Biz burada böyle bir yapılanmaya asla müsaade etmeyiz. Dedim ya bir gece ansızın gelebiliriz. Bunu Fırat Kalkanı Harekatı'nda yaptık. Şimdi burada da bu tür gelişmelere müsaade etmemiz mümkün değil. Siyasetin ve diplomasinin üzerinde bir öneme sahip olan Irak ve Suriye konusunda ülkemiz için tehdit oluşturan konularda gerektiğinde kullanmaktan çekinmeyeceğimiz tüm opsiyonlar, seçenekler önümüzdedir, masa üstündedir. Suriye'de, Cerablus, Rai, Dabık, El Bab, buraya kadar uzanan o 2 bin kilometre karelik alanı nasıl DEAŞ'tan temizlediysek şimdi aynı amaçla yeni bir adım daha atıyoruz. Gerektiğinde Irak'ta da bu tür adımları atmaktan geri durmayacağız. Bölgemiz huzura, barışa, istikrara ve refaha kavuşana kadar mücadelemizi sürdürmekte kararlıyız."

AA